Snit en naad (3): Ongeknipt

In mijn herinnering hangt mijn moeder elke avond van mijn kindertijd kromgebogen over de lange eiken eettafel in de woonkamer om met haar loodzware schaar met zwarte ovalen ogen stof te knippen. Ze volgt de stippellijn van zeep op de stof die ze er eerst langs het patroonpapier op tekende. Diezelfde zeep hadden wij eerst maandenlang gebruikt in de badkamer, tot het stuk eindelijk te dun werd en in de naaikamer in een doosje tussen andere zeepresten belandde – alsof wij ons alleen maar wasten met dat einddoel.
De schaar van roestvrij edelstaal was loodzwaar en doorkliefde de stugste stoffen moeiteloos. Krr, krr, krr. Een donker, kordaat en repetitief geluid maakte ze, als een machine. En onder dat donkere zat nog een ander geluid, ggg, een echo van de stof die zich opende voor de benen van de schaar, zacht als het breken van een oudbakken beschuit of het vertrappelen van vochtige herfstbladeren. De stof gaf zich gewonnen aan mijn moeders schaar, gelaten en definitief, mijn moeder droeg de broek in huis – zelfgemaakt en met bijpassende ceintuur.
Af en toe bleef de schaar werkloos op tafel liggen en werd er gescheurd in plaats van geknipt. Dan gaf de stof zich niet stil gewonnen maar krijste ze, in de zetel kropen we wat dieper onder de zelfgebreide deken. We gunden haar haar moment van triomf over het weefsel maar moest ze echt zoveel lawaai maken als Happy Days net begon?
Knippen lijkt iets wat iedereen kan maar ooit hebben we het moeten leren. Het is een van de kleinmotorische vaardigheden die als ontwikkelingsdoel worden gesteld in de kleuterklas, naast kleuren, scheuren en rijgen. Toen ik mijn oudste zoon ging ophalen in de klas van juf Mireille, zei ze bedrukt tegen me dat het een zwakke lichting kinderen was. Het was al bijna kerst en nog konden ze niet knippen. Wat moest er van zulke kinderen worden? Ik hield van juf Mireille, ze was mijn schoolse heldin op hakken, wie was ik om haar tegen te spreken en te vragen of het niet aan die kartonnen schaartjes kon liggen? Wij leerden vroeger knippen met echte scharen, ik herinner me niet eens afgeronde punten. Bestaat de kans dat kleuters elkaar met scherpe scharen in de strot steken? Is dat een hele generatie ongeknipten waard?
Later bleek dat de oudste ook schommelen, fietsen en fluiten met jaren vertraging en alleen op eigen commando leerde. Hij is nog vele juf Mireilles tegengekomen in zijn jonge leven en doet nu zijn eerste jaar hoger onderwijs opnieuw. Het was vast anders gelopen als iemand als mijn moeder hem had leren knippen met haar oerschaar. Maar in welke zin weet ik nog zo niet.
Als mijn moeder het voorovergebogen staan knippen en meten moe was, kwam ze bij ons in de zetel zitten met de breimand aan haar voeten en werkte ze verder aan wat er ook op de naalden stond. Terwijl wij tv keken, telde zij steken. Het getik van de naalden begeleidde het knappen van het hout in de open haard, maar bij haar klonk het vuriger.

Een reactie op “Snit en naad (3): Ongeknipt

  1. natuurlijk van het 1e uur al gelezen , zie het allemaal voor mij hoe je het beschrijft , wonderlijk hoeveel jij daar vroeger van genoten hebt , doet zo deugd, ….

Geef een reactie

Vul je gegevens in of klik op een icoon om in te loggen.

WordPress.com logo

Je reageert onder je WordPress.com account. Log uit /  Bijwerken )

Google photo

Je reageert onder je Google account. Log uit /  Bijwerken )

Twitter-afbeelding

Je reageert onder je Twitter account. Log uit /  Bijwerken )

Facebook foto

Je reageert onder je Facebook account. Log uit /  Bijwerken )

Verbinden met %s